Tüketici ne yapmalı?
Kapıdaki satıcılara dikkat! soyulursunuz' yazımızdan sonra hiç ummadığımız oranda tepki aldık. Bazı pazarlama şirketleri haklı olarak bu yazıdan dolayı zan altında kaldıklarını ifade ederken, yüzlerce mağdur ise haklarını nasıl arayacaklarını bilemediklerini ve bu durum karşısında ne yapacaklarını soruyorlardı. Konuyu tüketiciyi korumakla ilgili oldukça güzel faaliyetler gerçekleştiren Müstakil Tüketiciler Derneği Genel Başkanı Avukat M. Bülent Deniz ile görüştük.
4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Yasa'nın 7 ve 8. maddesinde düzenlenmiş. Kapıdan yapılan alışverişlerde tüketicinin 7 günlük süre içinde hiçbir gerekçe göstermeden cayma hakkı bulunmakta. Tüketiciye bu hakkını ifade eden bir "cayma bildirim belgesi"nin de (ki 12 puntolu harflerle yazılmış bir belge olmalıdır bu) verilmiş olması yasa gereğidir.
Ancak tüm bu tüketici lehine düzenlemelere rağmen pazarlamacılar 7 günlük süreyi atlatmak için sözleşme anında eski tarihi sözleşmeye yazıyor ve böylelikle tüketicinin bu yöndeki cayma hakkını fiilen kullanılmaz hale getiriyorlar. Aksinin ispatlanması da mümkün değil. HUMK'ya göre belgeye karşı aksinin ispatı ancak başka bir belge ile olabilir, yani tüketicinin sözleşmeye eski tarih attıkları iddiasını şahitle ispatlaması mümkün değil.
Tavsiyeler
Genel Başkan Avukat Deniz, bu konuda ise şu tavsiyelerde bulunuyor:
1-Kapıdan alışveriş tüketicinin tespit (ihtiyacını tespit etme) bütçeleme (ihtiyacının satın alınmasına ilişkin olarak bütçe ayırma) ve kıyaslama (en ucuza, en kalitelisini satın alma) imkânlarını ortadan kaldırmaktadır. Yani, tüketici bir sabah yatağından kalktığında, "bugün fritöz makinesi almak istiyorum" şeklinde bir karar vermeden, almayı karar etmediği fritöz için bir bütçe ayırmadan, bu fritöze ait kıyaslama yapacak kadar farklı model ve fiyatları öğrenmeden bir saat sonra kapısına gelen bir kişiden fritöz almaya kalkarak bilinçli alışverişin bu ilkelerini yerle bir etmektedir. Yani bilinçli alışveriş için kapıdan satışlara hayır diyoruz.
2-Okumadan imzalıyoruz. Her şeye rağmen kapıdan alışveriş yapacak isek, sözleşmeyi okumalıyız, okumalıyız, okumalıyız...
3-Kapıdan satış firmalarının Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'ndan belge almaları gerekmekte. Ancak birçoğu bu belgeyi almadıkları gibi, bizler de alışverişte sormuyoruz. Bunu pazarlamacıya sormalı ve belgeyi görmeliyiz.
4-Kapıya bedava altın getirseler almayın. Çünkü altını size göndermek için isteyecekleri kargo parası daha fazla olacaktır.
Bunların her biri Başkan Deniz'in altın değerindeki tavsiyeleri. Yine belirtelim ki dürüst bir şekilde pazarlama yapan şirketler tabii ki bunun dışında. Onları zaten herkes bilir, onlar da kimseyi üzmek, hele mağdur etmek hiç istemezler.
Tüketiciye ise dikkatli davranarak akı karadan ayırmak düşüyor. Geriye kaymanın yaşandığı günümüzde bu o kadar da kolay görünmüyor. Ama imkânsız da değil.
Küçükçekmece: Altınşehir planlı olacak
18.10.2000 tarihinde ilçeye bağlı Altınşehir semti ile ilgili şikayetleri içeren yazılı sorularımıza Küçükçekmece Belediyesi Basın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğü tarafından bir açıklama yapıldı. Açıklama şöyle:
"Planı olmayan yerlerde kadastrol yollar açılmadığı için asfaltlama yapılamamakta, yine aynı nedenler yüzünden temiz ve atık su kanallarını yapmakla yükümlü olan İSKİ de bölgeyi yatırım programına alamamaktadır. Aynı şekilde ana arterler ile bunların yağmur suyu kanallarını yapmaya yetkili olan Büyükşehir Belediyesi de görevini yerine getirememektedir.
Plansız bu bölgede, gelişigüzel, özel parselasyonlarla vatandaşa satılan araziler üzerinde hızla yoğunlaşan kaçak yapılaşma, yapılması gereken plan çalışmasını engellemesine rağmen, Küçükçekmece Belediyesi olarak, mevcut yollara stabilize sermek suretiyle insanlarımızı çamurdan kurtarmaya çalışmaktayız. Kaçak yapılaşmadan ötürü, bu bölgedeki vatandaşlarımız, foseptik kuyularını kendileri kazmışlardır. Bu kuyuların vidanjörle temizlenmesi konusu da yine kendilerine aittir. Belediyenin konuyla ilgili herhangi bir yükümlülüğü bulunmamaktadır. Altyapı sistemi, foseptik kuyusu olan tüm yerleşim bölgelerinde uygulama bu şekildedir.
Atık sularını yola verenler hakkında ilgili birimlere bildirimde bulunulması halinde gerekli cezaî işlem uygulanmaktadır. Bunun dışında, sokağa dökülen bulaşık suları vatandaşın eğitim yetersizliğinden kaynaklanmaktadır.
Çöp toplama işi her bölgede, belirli gün ve saatlerde periyodik olarak sürdürülmektedir ve vatandaşımıza gerekli duyurular yapılmaktadır. Mahalle sakinlerinin belirtilen gün ve saatlerin dışında çöplerini çıkarmaması gerekmektedir. Bunun dışındaki uygulamalar sonucu ortaya çıkan sorunlar belediyemizi sıkıntıya sokmaktadır. Belediyemiz, ilçemizde çöp kültürünün oluşabilmesi için her türlü çabayı göstermektedir.
Sonuç olarak bölgedeki sorunların temeli plansızlıktır. 1/50.000'lik nazım imar planları mevcuda uymamaktadır. Büyükşehir Belediyesi 1/5000'lik planlarımızı onaylayıp ilçemize gönderirse belediyemiz buna uygun 1/1000'lik uygulama planlarını yaparak, meclisten geçirdikten sonra çalışmalara başlayabilir."
| 
