Bankaların gizli faiz vurgunu
12 milyonu aşan kredi kartı pazarına sahip Türkiye'de bazı bankalar, müşterilerine ilan ettikleri faiz oranlarının çok çok üzerine çıkarak soygunculuk yapıyorlar.
Tüketim çılgınlığına önemli katkısı bulunan kredi kartları, hem hacim hem de sayı olarak hızla artıyor. Geçen yılın ilk dokuz ayında 3,6 katrilyon lira düzeyinde bulunan kartla yapılan harcamalar bu yılın aynı döneminde yüzde 102 artarak 7 katrilyon lirayı çoktan aştı.
Çünkü Türkiye'de artık bankacılık yapmanın koşulları hızla değişiyor. Yüksek faizli Hazine bonoları tarihe karıştı. Kurnaz bankacıların "back to back"leri, al gülüm ver gülümle bankacılık yapanların faaliyetleri de son bulacak gibi görünüyor.
Ancak 12 milyonu aşan kredi kartı pazarına sahip Türkiye'de bazı bankalar gizli faiz alarak müşterilerini soyup soğana çevirmekten vazgeçmediklerine şahit oluyoruz. Son zamanlarda geciken ödemelerle ilgili değişik mailler almaya başladım.
Tüketici, yüksek faiz altında eziliyor
Bana gelen mesajların tamamının ortak paydası, bankaların söylediklerinin aksine kredi kartı borçlarına yüksek oranda faiz uygulamalarıyla ilgili.
Bildiğiniz gibi kredi kartı faiz oranlarını yüzde 5'lere kadar düşüren bankalar şimdi de, kartlarla yapılan alışverişlerde faizi hesap kesim tarihi yerine son ödeme gününden itibaren uygulamaya başladılar. Bu olumlu bir gelişme.
Bazı bankalar, hesap kesim tarihi ile son ödeme günü arasında kalan sürede borcun tamamına faiz alırken bazıları ise hesap kesim tarihi ile son ödeme günü arasında kalan sürede herhangi bir faiz uygulamıyor. Bu söylediklerim şu an bankaların uyguladıkları faiz oranları ile ilgili bilgiler.
İşin asıl ilginç yanı, hatırı sayılır bir kısım banka, müşterilerine ilan ettikleri faiz oranlarının 3—5 puan üzerinde borca faiz yansıtıyor olmaları.
Örneğin Garanti Bankası, kredi kartı borcuna yüzde 5 faiz uyguluyorum diyor. Fakat "açık kart" sahipleri geciken kredi kartı borcuna yüzde 10'a varan faiz uygulandığına şahit oluyorlar.
Bankaların da sabit ücreti var
Aksini iddia edenler geciktirdikleri kredi kartı ekstrelerine bakıp bu sağlamayı yapabilirler. Biz açık kart sahibi bir okurumuzun 50 milyon liralık borcunun hesap kesim tarihinden itibaren bir ay içinde 55 milyon liraya ulaştığına şahit olduk. Yani Garanti Bankası kredi kartına yüzde 10 civarında faiz uyguladı. Bu rakamın içinde banka, gecikme faizi haricinde ayrıca 1 milyon lira "gecikme ücreti" aldı.
Birçok kişinin gözünden kaçan diğer bir konu da "sabit gecikme ücreti"nin alınması. Kamuoyu sabit ücretlerle mücadele ederken meğer bankalar da aynı uygulamayı yapıyormuş.
Bazı bankalar, benim iddia ettiğim bu uygulamaları "karınca duası" gibi yazdıkları sözleşmelerle müşterilerine duyurduklarını söyleyeceklerdir.
Bankaların faiz oranlarını düşürdüklerini iddia etmesine karşılık müşterilerden 3 ila 5 puan daha fazla gecikme faizi almaları aslında soygunun diğer bir çeşidi.
Bugünlerde bankalara getirilecek düzenleme ile ilgili kamuoyuna yansıyan çalışmaları hep beraber okuyoruz. Temennim, bankalara kamuoyunu yanıltıcı nitelikte olabilen, her bankaya göre değişebilen mali tablolar yerine uluslararası standartlara uygun, şeffaf bir düzen getirilmesi.
|
