Taceddin Dergâhı müze mi?

Kültür Bakanı İstemihan Talay'ın 'Mehmet Akif Ersoy'un İstiklal Marşı'nı yazdığı evin de içinde bulunduğu Taceddin Dergahı'nı müze yapacağı'nı açıklaması, Türkiye Yazarlar Birliği Başkanı D. Mehmet Doğan'ın tepkisini çekti: "Kültür Bakanı'nın 52 yıldır müze olan Taceddin Dergahı'nın durumundan haberdar olmaması imkansız. Olsa olsa bürokratları yanıltmıştır."

Geçtiğimiz 12 Mart Pazartesi, İstiklal Marşı'nın TBMM'de kabul edilişinin 80. yıldönümüydü. Bu vesileyle, Mehmet Akif Ersoy'un İstiklal Marşı'nın sözlerini yazdığı yer olan Taceddin Dergâh'ında Türkiye Yazarlar Birliği'nin öncülüğünde, sivil toplum kuruluşlarının da katılımıyla bir anma toplantısı yapıldı.

Bu toplantıdan sonra TBMM'de yapılan gündem dışı konuşmalarda, Kültür Bakanı İstemihan Talay'ın, Meclis zabıtlarına geçen, "İstiklal Marşı'nın yazıldığı Taceddin Dergâhı'nın müze haline getirilmesi için gerekli işlemler başlatılmıştır." sözü, dergâhın halihazırdaki statüsünün müze olup olmadığı yolundaki tartışmaları da gündeme getirdi.

Vakıf mı, müze mi?

Bu konudaki görüşler ikiye ayrılıyor. Mehmet Akif Vakfı'nın, dergâhın vakıflara ait olduğu ve müze olmadığı yolundaki görüşü ile Kültür Bakanlığı'nın görüşü tutarlılık gösteriyor. Bu tutarlılık, İstemihan Talay'ın Vakıf yetkilileriyle görüştükten sonra bu açıklamaları yaptığını düşünürsek açıklık kazanıyor. Bu konuda görüşlerini aldığımız Mehmet Akif Vakfı Mütevelli Heyeti Başkanı Mehmet Cemal Çiftçigüzeli, dergâhın bugünkü statüsü ile ilgili şunları söylüyor: "Vakıflara ait. Hacettepe Üniversitesi'ne koruması için verilmiş. Zeten kampusün içinde. Yoğun ilgimiz karşısında rektörlük de dergâh ile ilgilenmeye başladı. Camları takıldı, kırık dökük yerler tamir edildi. Bekçi konuldu. Mehmet Akif Evi diye merhumun bazı şahsi eşyalarıyla birlikte koruma ciddi hale getirilmeye başlandı."

Bu konuda Türkiye Yazarlar Birliği Başkanı D. Mehmet Doğan'ın görüşü ise tamamen farklılık gösteriyor. Doğan'a göre burası zaten müze: "Taceddin Dergâhı, ilk defa 1949 yılında, Ankara Vilayeti İl Genel Meclisi'nin kararı ile müze haline getirilmişti. Daha sonra Hacettepe Üniversitesi'nin kurulması ve Hacettepe semtinin bu üniversiteye verilmesinden sonra Rektör İhsan Doğramacı, Taceddin Dergâhı'nı yeniden düzenleterek yine müze olarak açmıştı. Halen de Hacettepe Üniversitesi tarafından bina müze olarak kullanılıyor." Doğan'a göre Kültür Bakanı İstemihan Talay, buranın müze yapılacağına ilişkin açıklamayı 'ancak bürokratların yanıltması sonucu' yapmış olabilir.

Çarpık yapılaşma

Aslında dergâhın statü sorunundan daha çok acil sorunları var. Çevredeki yapılaşma, dergâhın ve çevresinin varlığını tehdit ediyor. Hacettepe Üniversitesi'ne ait olan dergahın bitişiğindeki 14 katlı binanın ve yine yakındaki jeneratör binasının kaçak olduğu; fakat buna rağmen bir şey yapılamadığı söyleniyor. Çünkü, çözümü pek mümkün görünmüyor. Cemal Çiftçigüzeli, bu durumu şöyle açıklıyor: "Hacettepe Üniversitesi ile tartışmalar başladı. Çünkü, dergâhın bitişiğindeki 14 katlı bina kaçak olarak yapıldı. Şimdi yükselen meslek yüksekokulu da. Mahkeme kararıyla 14 katlı binanın yıkılması kararlaştırıldı. Altındağ Belediyesi yetkinin Büyükşehir'de olduğunu söylüyor. Büyükşehir ise 'Paramız yok' diyor. Rektörlük ise, 'Milli servet, yıkılırsa yazık olmaz mı?' diyerek kamuoyu oluşturmaya çalışıyor." Bölgenin SİT alanı içerisinde olduğunu söyleyen Çiftçigüzeli, kampanya açarak toplayacakları para ile bu binanın yıkımını gerçekleştireceklerini söylüyor.

İstiklal Marşı Parkı

Türkiye Yazarlar Birliği'nin gerekli mercileri 2001 yılı başında Taceddin Dergâhı etrafındaki çirkin yapılaşmayla ilgili uyardığını söyleyen D. Mehmet Doğan, bu bölgenin bir bütün olarak ele alınmasını ve çevrenin 'İstiklal Marşı Bağı/Parkı' olarak tanzim edilmesini teklif ettiklerini belirtiyor. Doğan, buradaki çirkin yapılaşmada Hacettepe Üniversitesi'nin büyük rolü olduğunu düşünüyor: "Üniversite, Vakıflar Genel Müdürlüğü'nden Taceddin Dergâhı'nın tahsisini isterken çevresini yeşillendireceği taahhüdünde bulunmuşken, beton yığınları ile kapattı."

Bakanlık arabulucu

Doğan'a göre "Hemen Taceddin Camii'nin yanındaki 'Mehmet Akif Ersoy Sokağı' adını taşıyan ve günümüzde büyük şairimizin adıyla nispet edilemeyecek bir görünüm taşıyan sokak', daha geniş bir çevre düzenlemesi ve çok amaçlı kültürel mekanlar oluşturulmak suretiyle, kamulaştırılarak yazar ve sanatçılar sokağı haline getirilmeli.

Doğan'ın bu görüşleri, Altındağ Belediyesi'nin somutlaşmış projesi ile paralellik arzediyor. Konu ile ilgili Altındağ Belediyesi'nin de önemli girişimleri var. Görüşlerini aldığımız Altındağ Belediye Başkanı Mehmet Ziya Kahraman, bu bölgenin Hacettepe Kampusu içerisinde olmasından kaynaklanan ulaşım sorunu olduğunu, bunun giderilmesi için bu bölgenin kamulaştırılması ve park haline getirilmesi ile ilgili kararın Belediye Meclisi'nden geçtiğini, Büyükşehir Belediyesi'nden onay beklendiğini ifade etti. Altındağ Belediyesi'nin somutlaşmış girişimi içerisinde, buradaki yaklaşık 25–30 bin dönüm alandaki korunabilecek yapıların korunması ve diğerlerinin ise tasfiyesi de öngörülüyor.

Tüm bu gelişmeler üzerine, Kültür Bakanlığı yetkilileri bu konudaki çözüm önerilerine arabuluculuk yapmaya ve tüm önerileri titizlikle incelemeye hazırlanıyor. (Hüseyin Sorgun)

Heyelan, Sümela'ya zarar vermedi

Sümela Manastırı, Trabzon'un Maçka ilçesinin 15 kilometre güneyinde, Meryemana Deresi vadi tabanından 200 metre yükseklikte, dik yamacın ortasındaki bir mağara içerisinde bulunuyor. Manastırın 385-472 tarihleri arasında kurulduğu tahmin ediliyor.

Trabzon Valisi Adil Yazar, Sümela Manastırı'nda heyelan olan bölgede çalışmalara başladıklarını, çalışmalar tamamlanıncaya kadar manastıra ziyaretçi alınmayacağını bildirdi. Vali Yazar yaptığı açıklamada, 14 Mart günü sabaha karşı Sümela Manastırı'nın güneydoğu kesiminde bir kayanın koptuğunu hatırlatarak, "Kayanın kopması sonucu, manastıra çıkan patika yolda hasar meydana geldi. Yol ulaşıma kapandı. Bu kayanın yol açtığı tahribatın ortadan kaldırılması için çalışmalara başladık." dedi. Yazar, "Heyelanlı alanda çalışmalar tamamlanıncaya kadar manastıra ziyaretçi alınmayacak. Buradaki amacımız ziyaretçilerin herhangi bir tehlikeyle karşı karşıya kalmalarını önlemektir." diye konuştu.

Pavarotti'den konser

Ünlü İtalyan tenor Luciano Pavarotti, Afgan mülteciler yararına konser verecek. Pavarotti'nin mayıs ayı içinde vereceği konserin geliri, Pakistan'daki kamplarda yaşam mücadelesi veren Afganlar için kullanılacak. BM sözcüsü tarafından yapılan açıklamada, konserin 29 Mayıs'ta İtalya'nın Modena kentinde yapılacağı belirtildi. Pakistan'daki kamplarda bulunan Afganların durumu gazeteci ve insan hakları savunucusu Anna Cataldi tarafından gündeme getirilmişti. Bu kamplarda, Afganistan'daki savaştan ve son 30 yılda görülen en şiddetli kuraklıktan kaçan insanlar barınıyor.