Mehmet Ali YILDIRIMTÜRK

Panorama

Çatlak sesler

Mayıs; acil yasaların bir bir çıkartıldığı, niyet mektubunun kabulü ile, 3,9 milyar dolarlık IMF kredisinin MB'ye girdiği ve piyasalarda istikrarın sağlandığı bir ay olarak tamamlanırken; ay sonunda bazı çatlak seslerin yükselmesiyle istikrar bir anda gitti, geldi.

Krizlerin ardından hassas terazi haline gelen para piyasaları, en küçük istikrarsızlık rüzgarından etkilenir oldu. Piyasaların bu hassaslığından yararlanmak isteyen kriz senaristleri de yoğun çalışmalarına devam ediyorlar. Kimilerine göre 3'üncü kriz patlayacak, dolar bilmem kaç liralara yükselecek, hükümet şöyle olacak, filan zamanda seçim olacak.. daha bir sürü senaryolar. Peki bunlar olursa kime ne fayda sağlayacak merak ediyorum. İyi dilekler neden bizden uzaklaşıyor? Krizden çıkma konusunda bizler niçin G.Kore insanı gibi hareket edemiyoruz?

Ülkede bazıları krizden etkilenmedi. Bazılarının yaşamları zaten hep krizli. Bazıları ise idare edenlere inanmanın bedelini ödüyorlar.

İhracat ve turizm gelirleri; bir önceki yılın aynı dönemi ile karşılaştırıldığında belirgin bir artış görülüyor. Finans kesimindeki sorunlar ne kadar hızlı çözülebilirse, reel ekonomiye yansıması o kadar çabuk olacaktır. Bu hassas ortamda önce idare edenler, sonra biz idare edilenler bin düşünüp bir konuşmamız gerekiyor.

Dolar yerini sevdi

ABD ekonomisi durgunluktan çıkma sinyalleri veriyor. Hafta sonunda açıklanan işsizlik verileri de bunu doğruluyor. Geçtiğimiz eylül ayından sonra ilk kez işsizlik oranında gerileme oldu. Japon Yeni'nin yükselişinden euro olumsuz etkilendi. ECB Başkanı Wim Duissenberg'in euroya yeni bir müdahale gerekmediği yönündeki açıklamaları gibi gelişmelerden dolar destek buldu. Haziran sonundaki FED toplantısında yeni bir faiz indirimi bekleniyor.

Haftalık seyirde dolar/mark paritesi 2,2762'den 2,3130 seviyesine yükseldikten sonra hafta sonunda 2,3059 oldu. Kısa vadede dolar/mark paritesinin 2,33 ve 2,37'de dirençleri 2,30 ve 2,25'te destekleri bulunuyor. Euro/dolar paritesi de 0,8593'ten 0,8457'ye geriledi. Haftayı 0,8462'den tamamladı. Böylece euro, son 6 ayın en düşük değerinde bulunuyor. Euro/dolar paritesinin 0,80 seviyesine gerilemesi halinde 6-9 ay içinde, euro bölgesi enflasyon oranının yüzde 4 olması bekleniyor.

Geçen haftaki yazımda, bankaların ay sonu dövizde açık pozisyon kapatma amaçlı alımlar olabileceğini belirtmiştim. Nitekim geçen haftaya sakin başlayan döviz fiyatları, kademeli yükselişini ay sonuna kadar sürdürdü. Ayrıca daha sonra istifa eden devlet bakanının Tütün Kanunu konusundaki açıklamalarıyla da serbest piyasada dolar 1 milyon 200 bin liraya kadar yükseldi. Ayın ilk gününde piyasaların sakinleşmesiyle dolar gerileyerek haftayı 1 milyon 150 bin liradan tamamladı. Mark ise 486 bin liradan, aynı şekilde 520 bin liraya yükseldi. Hafta sonunda 499 bin liradan işlem gördü.

Bu hafta bankaların borç swapı konusunda Hazine'ye sunacakları teklif ve bu konudaki gelişmeler döviz fiyatlarında belirleyici olacaktır.

Altın sustu

Geçtiğimiz haftalarda dış piyasalarda hızla yükselen altın fiyatları, gelen satışların etkisiyle gerilemesini, geçen hafta da sürdürdü. Teknik olarak 282 dolar/ons desteğinde tutunamayan altın, geride kalan haftada 265 dolar/ons'a kadar geriledi. Haftayı 267 dolar/ons'tan tamamladı. Altın, doların güçlenmesinden de olumsuz etkilendi. Altın kısa vadede 263-268 dolar/ons aralığında kalacaktır.

Kapalıçarşı altın piyasasında ise mevsimsel talebin de etkisiyle dengeli seyir izledi. Doların TL karşısındaki yükselişi, altının TL fiyatına yansıdı. Geçen hafta 24 ayar altın TL/gr.da 9 milyon 820 bin-10 milyon 250 bin aralığında hareket ettikten sonra haftayı 9 milyon 880 bin liradan tamamladı. Bu hafta da altının, dar aralıktaki sakin seyrini sürdürmesini bekliyorum.

Haftanın beklentileri olarak; mayıs ayı enflasyon rakamlarının etkisi, bankaların borç swapı, yarın yapılacak Hazine ihalesi, sayın Kemal Derviş'in Anadolu gezisi ve IMF heyetinin inceleme ve açıklamalarının izlenilmesi gerektiğini düşünüyorum.

Sizlere hayırlı ve bol kazançlı hafta dilerim.

@ Bu yazıyı başkasına e-mail gönder @

Yazarımızın en son yazıları

26/ 03/ 2001... Ekonomide Kurtuluş Savaşı bu mu?
02/ 04/ 2001... İki kriz yetmedi
09/ 04/ 2001... Dünya bizi gözetliyor
16/ 04/ 2001... Strateji ve hedef belirleme
23/ 04/ 2001... Külfeti nimetle dengelemek
30/ 04/ 2001... Güven fideleri dikiliyor
07/ 05/ 2001... Kriz karnesi
14/ 05/ 2001... Alo, alo, alo!..
21/ 05/ 2001... Nerede kalmıştık?
28/ 05/ 2001... Hasar tespiti