Euro, AB'ye üye 12 ülke para birimini tarihe gömüyor

Avrupa Birliği'ne (AB) üye 12 ülke, 1 Ocak 2002 tarihinden itibaren ortak para birimi Euro'ya geçiyor. Yastık altında bu ülke paralarından bulunduruyorsanız, Euro'ya dönüşüm işlemlerini 31 Aralık 2001 tarihine kadar ücretsiz olarak özel finans kurumları (ÖFK), bankalar ve yetkili döviz büfelerinden gerçekleştirebilirsiniz.

Avrupa Birliği (AB) üyesi 12 ülkenin 1 Ocak 2002 tarihinden itibaren ortak para birimi Euro'ya resmen geçmesiyle, bu ülkelerin para birimleri tarihe karışacak. 1 Ocak 2002 tarihinden itibaren tüm işlemlerde Euro banknot ve madeni paralar kullanılacak. Euro kullanımına AB ülkeleri ile birlikte Türkiye ve diğer ülkelerde aynı anda başlanacak. Elinde söz konusu 12 ülkenin ulusal paralarını bulunduran Türk vatandaşları, 31 Aralık 2001 tarihine kadar Euro dönüşüm işlemlerini özel finans kurumları (ÖFK), bankalar ve yetkili müesseselerde (döviz büfeleri) ücretsiz olarak yaptırabilecekler. Vatandaşlar, ÖFK ve bankalara döviz hesabı açtırmaları halinde otomatik değişim imkanından yararlanabilecekler. Euro dönüşümleri, uygulamanın resmen başlayacağı 1 Ocak 2002 tarihinden itibaren ücretli yapılacak ve banka ile ÖFK'lar alacakları komisyonu serbestçe belirleyebilecekler. AB üyesi 12 ülke, Euro dönüşüm oranlarını bir daha değişmemek üzere 31 Aralık 1998 tarihinde sabitlediklerinden, Euro dönüşüm sürecinde herhangi bir parasal değer kaybı söz konusu olmayacak. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), ÖFK ve Türkiye Bankalar Birliği, Euro değişim konusunda yaşanacak sorunların çözümü için özel servis oluşturuyor.

Bu ülkeler, 1 Ocak 1999 tarihinden bu yana kaydi para olarak uygulamaya koydukları Euro'yu, 3 yıllık bir geçiş döneminden sonra 1 Ocak 2002 tarihinden itibaren tek para birimi olarak kullanmaya başlamalarıyla para birliği sürecini de tamamlamış olacaklar. Euro'lar 5, 10, 20, 50, 100, 200 ve 500'lük banknot; 1, 2, 5, 10, 20 cent, 1 (1 Euro=100 cent) ve 2 Euro madeni paralar şeklinde kullanıma sunulacak. Ortak para birimi Euro'nun kullanıma başlanılmasıyla birlikte yürürlükten kalkacak olan 12 AB üyesi ülkenin para birimleri şunlar:

Alman Markı, Fransız Frangı, Avusturya Şilini, Yunan Drahmisi, İtalyan Lireti, İspanyol Pezetası, Hollanda Florini, Fin Markkası, Belçika Frangı, Lüksemburg Frangı, İrlanda Lirası ve Portekiz Esküdosu. (Danimarka, İsveç ve İngiltere Euro'ya dahil değil.)

Euro'ya dönüşümde gerçek ve tüzel kişiler; bankalar, ÖFK'lar ve yetkili müesseseler (döviz büfeleri) ile belirlenen esaslar çerçevesinde dönüşüm işlemleri yapılabilecek. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası(TCMB) ise, yalnız bankalar, ÖFK'lar ve yetkili müesseseler ile işlem yapacak.

Gerçek ve tüzel kişilerin, nakit olarak bulundurdukları 12 ülke ulusal paralarını herhangi bir masraf ve komisyon ödemeden Euro'ya dönüştürebilmek için bir banka veya ÖFK nezdinde döviz tevdiat hesabı veya cari ve katılım hesabı açtırmaları gerekiyor. Euro dönüşüm işlemleri 31 Aralık 2001 tarihine kadar ücretsiz yapılacak olup, bu tarihten sonra bankalar, ÖFK'lar ve yetkili müesseseler; Euro dönüşüm işlemlerinde uygulayacakları masraf ve komisyon tutarlarını serbestçe belirleyecekler.

ÖFK'lar ve bankalar, 12 ülke ulusal para birimleri cinsinden halen açılmış olan döviz tevdiat hesapları ile cari ve katılım hesaplarını en geç 31 Aralık 2001 tarihinde Euro'ya dönüştürecekler ve hesap sahiplerine hesaplarında ne kadar Euro olduğunu bildirecekler. Hesap sahipleri, 1 Ocak 2002 tarihinden itibaren, önceden olduğu gibi, vade ve ihbar süreleri saklı kalmak kaydıyla masraf ve komisyon ödemeden hesaplarından Euro banknot çekebilecekler. TCMB, 12 ülke ulusal paraları ile ilgili gösterge niteliğinde kurları en son 28 Şubat 2002 tarihinde yayımlayacak. TCMB, Euro kurlarını ise 1 Ocak 2002 tarihinden itibaren yayımlamaya başlayacak.

Tedavülden kaldırılacak ulusal paraların ulusal merkez bankaları tarafından kabul edilecek son geçerlilik tarihleri ülkeden ülkeye farklılık gösteriyor. Bu çerçevede, Finlandiya, Fransa, İtalya ve Yunanistan merkez bankaları kendi ulusal paralarının tedavülden kaldırılmasından sonra 10 yıl, Portekiz Merkez Bankası 20 yıl, Hollanda Merkez Bankası 1 Ocak 2032 tarihine kadar, diğer ülkelerin merkez bankaları ise süresiz olarak ulusal paralarını Euro ile değiştirecekler.

Bankalar ve ÖFK'lar ihtiyaç duyacakları Euro banknotları, kendi imkanları ile yurtdışı muhabirlerinden veya uluslararası kuruluşlardan sağlayabilecekleri gibi, isterlerse TCMB'den de temin edebilecekler. Yetkili müesseseler de, TCMB veya bankalardan Euro banknot alabilecekler. 1 Ocak 2002 tarihinden sonra, bankalar, ÖFK'lar ve yetkili müesseseler, Euro banknotları TCMB'den gerek döviz ve efektif piyasaları işlemleri yoluyla, gerek gişe işlemleriyle alabilecekler.

TCMB, 1 Aralık 2001 tarihinden itibaren yurtdışından Euro banknot ithal etmeye başlayacak ve 1 Ocak 2002'den itibaren sunulmak üzere kendi şubelerinde hazır bulunduracak. 10 Aralık 2001 - 31 Aralık 2001 tarihleri arasında, TCMB'den banknot almak isteyen bankalara, 3 Ocak 2002 tarihine kadar geçerli olacak şekilde verecekleri teminat karşılığında ve 2 Ocak 2002 tarihinde TCMB'nin hesabını alacaklandırmaları şartıyla önceden Euro banknot verilecek. İstekli bankalar banknotları TCMB'nin İstanbul ve Ankara şubelerinden teslim almaları durumunda 1 Euro için; 2 bin TL, diğer şubelerden teslim alınması durumunda ise 1 Euro için; 2 bin 500 TL masraf ödeyecekler. TCMB, 12 ülke ulusal paralarının tedavülden kalkmasından sonra da bankalar, ÖFK'lar ve yetkili müesseselerden gelecek değişim taleplerini son olarak 31 Aralık 2003 tarihine kadar karşılayacak.

Ecevit: Bazı kuruluşlara söz geçiremiyoruz

Başbakan Ecevit, Türkiye'de çok fazla özerk kuruluş kurulduğunu belirterek devletin bu kuruluşlara zaman zaman söz geçiremediğinden yakındı.

Başbakan Bülent Ecevit, Türkiye'de çok fazla özerk kuruluş kurulduğunu belirterek, "Devlet içinde, fakat devletten daha yetkili bazı kuruluşlar kuruldu. Onlara söz geçiremiyoruz." dedi.

TRT-1'de canlı yayımlanan "Pazar Panorama" programında, çeşitli konulardaki soruları cevaplandıran Başbakan Ecevit, finans sektörünün en çok sorun olan kesim olduğunu söyledi. Ecevit, "Bir hata mı yaptık, doğru mu yaptık, yanlış mı yaptık bilmiyorum. Ama Türkiye'de, çok fazla özerk kuruluş kuruldu. Devlet içinde; fakat devletten daha yetkili bazı kuruluşlar kuruldu. Onlara söz geçiremiyoruz. Haklı olabilirler, haksız olabilirler; fakat ciddi bir sorun. Yani devletin etkinliğini yeniden demokratik kurallar içinde işler hale getirmemiz gerektiği düşüncesindeyim." şeklinde konuştu.

Başbakan Ecevit, program çıkışında, bir gazetecinin, "Programda, 'Söz geçiremediğimiz bazı finans kuruluşları var.' dediniz. Bunlar hangi kuruluşlar acaba?" şeklindeki sorusu üzerine, "Söz geçirememek doğal. Çünkü, özerk kuruluşlar, hükümetin müdahalesi dışında. Tabii bunların çok büyük yararları da var. Fakat, bazı sıkıntılarımız oluyor. Bunların ayrıntılarına girmek istemem. Zaman içerisinde bunlar düzelecektir." dedi. Ecevit, kastedilen kurumun Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) mu olduğu yönündeki sorusuna ise, "Hayır, herhangi birisini kastetmek diye bir şey söz konusu değil. Aslında sıkıntılar giderek aşılıyor da. Ama her yenilik birtakım sorunları da getirir." diyerek cevap verdi. Ankara, Zaman

Emlakbank idarecilerine zimmet davası açıldı

Banka yöneticileri için açılan 'görevi su-i istimal' davası zaman aşımından düşünce savcı, bu kez de zimmet davası açtı.

Emlakbank'tan batmak üzere olan TYT Bank'a 9,7 milyon Alman Markı ve 2 milyon ABD Doları aktaran bankanın 4 yöneticisine zimmet davası açıldı. Daha önce sanıklar hakkında 'görevi suiistimal' suçundan açılan dava zaman aşımından düşmüştü. İstanbul Cumhuriyet Savcısı Hüseyin Eker, suçu 'zimmet' kapsamına sokarak yeniden dava açtı. Sanıklar halen gıyabi tutuklu olarak aranan dönemin Emlakbank Genel Müdürü Şükrü Karahasanoğlu ile kredinin altında imzası bulunan bankanın tepe yöneticileri Osman Zafer Kültürlü, Lütfi Müfit Ertunç ve Sudi Apak. Sanıklar hakkında 9,5 yıldan 24 yıla kadar hapis cezası isteniyor.