Açık Radyo kapalı beyinlere karşı
Bugün Açık Radyo’nun susturuluşunun 7. günü. Altı yıldan fazla bir süreden beri yaptığı yayıncılıkla Türkiye’nin yüz akı kurumlarından biri olmayı başaran Açık Radyo’nun yayına dönmesine daha bir hafta var. Hükümetin Batı yardımı için Amerika’lara taşındığı, Batı’ya yaranmak için istemeden ‘mini demokrasi paketleri’ açtığı şu günlerde; ülkedeki en Batılı kuruluşlardan biri, üstelik Batılı kültürel değerleri yansıttığı için ceza görüyor.
Açık Radyo’ya verilen 15 günlük kapatma cezasının nedeni Charles Bukowski’nin ‘Kasabanın En Güzel Kızı’ adlı öyküsünün yayınlanması. Bu yazarın, öykülerinde erotizme yer verdiği için dikkatle ele alınması gerektiği öne sürülebilir. Hatta belki bazı vatandaşlar kategorik olarak Bukowski türü yazarların hiçbir eserini ellerine bile almak istemeyebilirler. Ne var ki Bukowski de günümüzün gerçeklerinden, bizi çerçeveleyen dünyanın yapı taşlarından biri. Açık Radyo bugüne kadar son derece geniş bir kültürel yelpazeyi dengeli ve tutarlı bir çizgi içinde taşırken, Batılılığı Batı’ya hapsetmeyip evrensel bir bakış açısı üretti. Altı yılı aşan yayın süresinin bir gününün belki onbeş dakikasını da Bukowski’ye ayırdı...
Bunları, haksız bir kültürel taarruz ihtimaline karşı yazdım. Geriye hukuk kalsın diye... Çünkü Bukowski’ye ayrılan zaman bir dakika bile olsa, açıktır ki eğer bir hukuksuzluk varsa radyonun ceza görmesini doğal karşılayabiliriz. Ancak burada işin içine iki faktör giriyor. Birisi cezanın nispeti, diğeri ise suçun sabit olmasının dayanağı. Nispet konusunda fazla söze gerek yok. Dünya çapında bir edebiyatçının öyküsünün okunmasına 15 gün kapatma veren bir zihniyetin hukukla ilgili bir kaygu taşıdığını söylemek zor. Gerçekçi olan yorum, RTÜK’ün Açık Radyo’yu ‘siyaseten’ cezalandırdığı.
Ama yine de iyi niyetle bakıp, ‘Cezanın dozu biraz kaçsa da önemli olan suçun işlenmiş olması değil mi?’ diye sorabiliriz. RTÜK’e bakılırsa söz konusu öykü ‘genel ahlâk, toplum huzuru ve Türk aile yapısına’ aykırıydı. Ancak Açık Radyo hukuka başvurduğunda, Ankara 9. İdare Mahkemesi RTÜK kararını iptal etti. Kararın dayanağı Prof. Dr. Nevzat Toroslu, Prof. Dr. Bülent Çaplı ve Yrd. Doç. Dr. Nilap Çabuk’tan oluşan bilirkişi heyetinin verdiği rapordu. Buna göre Bukowski’nin öyküsünün ‘toplum huzuru ve Türk aile yapısıyla herhangi bir ilişkisi’ bulunmamaktaydı ve ‘öyküyü hiçbir anlamıyla genel ahlâka aykırı olarak nitelendirmek’ mümkün değildi. Ne var ki İdare Mahkemesi’nin bu kararı geçenlerde Danıştay tarafından bozuldu. Yani Danıştay bilirkişi raporunu geçersiz sayarak, bu konudaki gerçek bilirkişinin kendisi olduğunu öne sürmüş oldu. Hukukun siyasete araç edilmesi çok tartışılmıştı; ama bu olay ahlâkın da hukuk yoluyla siyasete araç edilebileceğini ortaya koydu.
Diğer taraftan hâlâ bazılarımız RTÜK’ün gerçekten ahlâki kaygularla hareket ettiğini düşünüyor olabilirler. Ufak bir noktayı hatırlamakla yetinelim: RTÜK Başkanı Nuri Kayış ahlâka aykırı bulduğu bölümü ‘toplum huzurunu ve Türk aile yapısını’ kaale almadan televizyonda bizzat okumuş; ve ‘doğal olarak’ söz konusu televizyonlar kapatılmamıştı. Demek ki marifet sunucudaymış! Bu durumda Kayış’ın RTÜK’ten ayrılması halinde özel radyolardan transfer teklifleri alması şaşırtıcı olmaz.
Tevekkeli değil bütün devlet erkanı emekli olunca özel sektöre geçiyor...
21.01.2002
Yazarımızın E-Postası:
e.mahcupyan@zaman.com.tr
| 
Bölge Haberleri
