Ders kitaplarında yer alan “milli, milliyetçilik ve istiklal” gibi çok sayıda kelimeyi ‘yasaklayan’ Milli Eğitim Bakanlığı, şimdi de öğretmen-lerden, ‘yasaklanan’ bu kelimeleri sınıfta kullanmamalarını istedi.
Milli Eğitim Bakanlığı bütün okullara bir genelge göndererek, derslerde kelimelerin Türkçe karşılıklarının kullanılması talimatı verdi ve “Dilimizin yalınlaştırılması ve zenginleştirilmesi amacıyla her fırsat, bu anlamda değerlendirilmelidir.” dedi. Öğrencilerin okuduğu bütün ders kitaplarını onaylayan Talim ve Terbiye Kurulu, kitaplarda yer alan çok sayıda kelimenin karşısına ‘Türkçesinin yazılması’ gerektiğini belirterek, ‘milli’ yerine ‘ulusal’, ‘milliyetçilik’ yerine ‘ulusçuluk’, ‘istiklal’ yerine ise ‘bağımsızlık’ kelimelerinin kullanılmasını istemişti.
Kurulun isteği doğrultusunda “kelimelerin Türkçesi yazılan” ders kitapları onaylanırken, öğretmenler için de genelge yayınlandı.
Bakanlığın genelgesine göre, öğretmenler öğrencilere “milli, milliyetçilik ve istiklal” gibi kelimeleri öğretemeyecek. Bu kelimeler gibi “millet, hürriyet, bahtiyar, ilim, asır, felaket, tabiat, ifade, fikir, kanun” gibi kelimelerin de “günümüz Türkçe karşılıkları” kullanılacak. İlköğretim Genel Müdürlüğü’nden 24 Ağustos 2001’de çıkan “İlköğretim Kurumlarında Sözlü ve Yazılı Anlatım Becerilerinin Geliştirilmesi” konulu genelgede, “Derslerde Türkçe karşılıkları olan sözcüklerin bu karşılıklarının kullanımına özen gösterilmeli, dilimizin yalınlaştırılması, zenginleştirilmesi amacıyla her fırsat, bu anlamda değerlendirilmelidir.” denildi. Genelgenin dili de bakanlığın istediği Türkçeyi gösteren bir örnek oldu. Genelgede, ‘milli’ yerine ‘ulusal’, ‘kelime’ yerine ‘sözcük’, ‘fert’ yerine ‘birey’, ‘müsamere’ yerine ‘görsel izlence’, ‘sadeleştirme’ yerine, ‘yalınlaştırma’ kelimeleri tercih edildi.
‘Yasak kelimeler’ tartışması Milli Eğitim Bakanı Metin Bostancıoğlu’nun 7 Aralık 2000’de ‘Yazı dilinin doğru kullanımı’ konulu genelgesi ile başlamıştı. Bostancıoğlu genelgede, “zorunlu haller ve teknik terimler dışında Türkçe karşılıkları bulunan yabancı sözcüklere yer verilmemesi” talimatı verdi. Bunun üzerine Talim ve Terbiye Kurulu, onay vereceği ders kitaplarındaki kelimeleri, ‘Türkçe–Türkçe değil’ ayrımına tabi tuttu ve birçok kelimeyi kitaplardan çıkardı.
|
Bölge Haberleri
