ABD, BM barış gücünde yer alan askerlerinin Uluslararası Ceza Mahkemesi'nde yargılanmasının önünü kesmek için uluslararası ikili anlaşmalar imzalamaya başladı. ABD ile anlaşma imzalayan ülkeler, Amerikan askerlerinin yargılanması için Ceza Mahkemesi'ne başvurmama garantisi veriyor.
Washington, geçtiğimiz ay başında yürürlüğe giren Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin yaptırımlarından kurtulmak için, ikili anlaşmalar imzalayarak, ‘barış gücü’ içinde yer alan askerlerinin Mahkeme’ye sevk edilmemesi yönünde garantiler alıyor. İlk etapta İsrail ve Romanya ile anlaşma imzalayan ABD’nin kısa bir süre içinde İtalya ile de bu yönde işbirliğine gideceği belirtiliyor. Romanya ve İsrail imzaladığı anlaşmayla her ne şartta olursa olsun BM bünyesinde görev yapan ABD askerlerinin yargılanması için Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne başvuruda bulunmamayı garanti ediyor.
The New York Times gazetesinin haberine göre BM barış gücü içinde yer alan askerlerini imtiyazlı hale getirmeye çalışan ABD’nin kısa süre içinde pek çok ülke ile anlaşma imzalayarak bu yönde garanti almaya çalışacağı ifade ediliyor. ABD’nin 9 farklı ülkede BM çatısı altında görev yapan yaklaşık 9 bin askeri bulunuyor. Özellikle Afganistan’daki operasyonlar sırasında ABD’ye yönelik şikayetlerin artması üzerine Washington, Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin askerlerini ciddi bir gözetim altına almasından ve mahkemede sorgulanmasından çekiniyor.
Uluslararası Ceza Mahkemesi yürürlüğe girmeden aylar önce, BM Güvenlik Konseyi’nin üyeleri nezdinde lobi yapan ABD, başta Avrupalı müttefikleri olmak üzere hiçbir üyeyi ABD askerlerinin Mahkeme’nin yargı yetkisi dışında bırakma konusunda ikna edememişti. Mahkeme’yi sabote etmek için ABD’nin Bosna’daki barış gücünün görev süresinin uzatılmasını veto tehdidi üzerine Güvenlik Konseyi, bir yıl boyunca Amerikan askerlerine muafiyet hakkı tanımak zorunda kalmıştı. Fakat bir yıllık süre sonunda da aynı tehditle karşı karşıya kalmak istemeyen ABD’nin şimdiden işi sıkı tuttuğu ve ikili anlaşmalar yoluyla Uluslararası Ceza Mahkemesi’ni devre dışı bırakmaya çalıştığı belirtiliyor. ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Philip Reeker, Dışişleri Bakanlığı Müsteşarı John Bolton’ın bu konuda ikili anlaşma imzalayacak ülkeler listesi hazırladığını ve bu listedeki ülke sayısını elden geldiğince artırmak istediğini ifade etti. Reeker, ikili anlaşmalarla kendilerini koruma yolunu seçeceklerini söyledi.
1998 Roma Anlaşması’yla temeli atılan Uluslararası Ceza Mahkemesi’ni 2000 yılında dönemin başkanı Clinton imzalamış; ancak Senato’nun onayına sunmamıştı. Geçtiğimiz mayıs ayında ise Başkan Bush, bu yöndeki imzayı tamamen rafa kaldırmıştı.
Karara sert tepki gösteren uluslararası insan hakları örgütleri ise ABD’nin bu şekilde Mahkeme’nin altını oyduğunu ve işlevsiz hale getirmeye çalıştığını vurguluyor. Uluslararası Af Örgütü’nün ABD Temsilcisi Alex Arriaga, ABD’nin girişimlerinin korkunç olduğunu öne sürdü. Uluslararası Ceza Mahkemesi’ni şu ana kadar 77 ülke imzalarken, ABD, Türkiye ve İsrail gibi ülkeler ise hala Mahkeme’ye onay vermedi.
Ceza Mahkemesi her ülkeden her kişiyi yargılama yetkisine sahip olacak.
| 
Bölge Haberleri
