Başbakan Ecevit’in son kozu; gensorudan önce istifa
Milletvekili seçimlerinin ertelenmesine ve Demokratik Sol Parti (DSP)–Milliyetçi Hareket Partisi (MHP)–Anavatan Partisi (ANAP) koalisyon hükümeti yerine yenisinin kurulmasına karşı çıkan Başbakan Bülent Ecevit, son koz olarak gensoru öncesinde istifayı gündemine alacak.
DSP’nin hukukçu kurmayları, son tartışmalar üzerine yaptıkları bir değerlendirmeyi Başbakan’a sundu. Küskünler hareketinin başarıya ulaşma şansını düşük gören DSP, Cumhurbaşkanı Sezer’in de tavrına güveniyor. Başbakan, önceki gün Çankaya Köşkü’nde görüştüğü Cumhurbaşkanı’ndan bu yönde olumlu işaretler aldı. Ecevit; Sezer’le görüşmesini özetlerken, “Seçime bu hükümetle gidilmesi gerektiğini düşünüyor. Yetkilerini de seçimlerin 3 Kasım’da yapılmasını sağlayacak şekilde kullanacağı izlenimi aldım.” dedi.
Başbakan’ın bahsettiği yetkilerin neler olduğu kendisine sunulan çalışmada yer aldı. Buna göre, 3 Kasım seçimlerinin erteletilmesi durumunda seçimi erteletenler, yeni bir hükümet arayışına başlayacak. DSP kurmayları, MHP ve DSP’nin içinde bulunmayacağı yeni bir hükümetin kurulmasını çok zor görüyor. Ayrıca, Cumhurbaşkanı’nın teamüller gereği hükümeti kurma görevini en çok milletvekiline sahip MHP’ye vereceğine kesin gözüyle bakılıyor.
Yeni hükümetin kurulması için yapılacak görevlendirmeyle de 45 günlük anayasal süreç başlayacak. Ecevit’in kurmaylarına göre, Cumhurbaşkanı Sezer, bu aşamada 45 günlük sürenin tamamlanmasını beklemeden, anayasal yetkilerini kullanarak seçimlerin yenilenmesine karar verecek.
Ecevit’in ‘B’ planı
DSP, siyaset kulislerinde konuşulan bu değerlendirmenin ötesinde, Anayasa’nın “Meclis seçimlerinin cumhurbaşkanınca yenilenmesi” başlıklı 116. maddesinin ikinci fıkrasından hareket ederek bir başka strateji de geliştiriyor. Ecevit’in “B planı”, seçimlerin erteletilmesi ve gensoruyla başında bulunduğu hükümetin düşürülmesinden hemen önce hayata geçirilecek. Buna göre Ecevit, gensoru oylamasından hemen önce istifa edecek. Cumhurbaşkanı, söz konusu fıkraya göre, yeni bir erken seçim sürecini başlatacak. Küskünler tarafından seçimler 3 Kasım sonrasına ertelenmiş olsa bile Sezer, yeni bir erken seçim tarihi belirleyecek. Ecevit’e sunulan çalışmada, bu tarihin 3 Kasım olarak belirleneceği ve halen işleyen seçim takviminin devam ettirileceği belirtildi.
Anayasa’nın 116. maddesi
Başbakan Ecevit’e sunulan çalışmanın dayanağı olan Anayasa’nın 116. maddesi şöyle: “Bakanlar Kurulu’nun, 110’uncu maddede belirtilen güvenoyunu alamaması ve 99’uncu veya 111’inci maddeler uyarınca güvensizlik oyuyla düşürülmesi hallerinde; kırk beş gün içinde yeni Bakanlar Kurulu kurulamadığı veya kurulduğu halde güvenoyu alamadığı takdirde Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi başkanına danışarak, seçimlerin yenilenmesine karar verebilir. Başbakanın güvensizlik oyu ile düşürülmeden istifa etmesi üzerine kırk beş gün içinde veya yeni seçilen Meclis’te, Başkanlık Divanı seçiminden sonra yine kırk beş gün içinde Bakanlar Kurulu’nun kurulamaması hallerinde de cumhurbaşkanı TBMM başkanına danışarak seçimlerin yenilenmesine karar verebilir. Yenilenme kararı Resmi Gazete’de yayımlanır ve seçime gidilir.”
Cumhurbaşkanı Sezer’in önceki gün yaptığı açıklama da söz konusu planın işlemesi bakımından önemseniyor. Sezer, “Seçimler 3 Kasım’da yapılmalı ve bu arada bir hükümet değişikliğine sıcak bakmıyorum.” demişti.
|