|
Galileo Projesi, Çin vs...
‘... Bu sistem Avrupa Birliği’nin Amerikan GPS sistemine olan bağımlılığından kurtulmasını sağlayacaktır.’
‘Bu sistem, herhangi bir problemin çıkması ya da terörist saldırı halinde dünyanın GPS’siz kalmamasını garanti edecektir... Kendi geleceğinizin efendisi olmak her zaman iyidir. Kendi sisteminize sahip değilseniz, alınacak bütün kararların sizin yararınıza olacağından nasıl emin olabilirsiniz?’
‘... Eğer bizler bu projeyi başlatmaz ve tamamlamazsak Avrupa Birliği kölelik statüsüne düşme tehlikesi ile karşı karşıya kalacaktır.’
Bu tespitlerden ilk ikisi Avrupa Birliği’nin yıllardır konuşulan, tartışılan prestij projelerinin en önemlisi sayılan Galileo Projesi ya da Sistemi hakkında geçen yıl bu sıralar yapılan önemli tespitlerden benim aklımda kalanlar. Birinci tespit Fransa Ulaştırma Bakanı Jean–Claude Gayssot’un; ikincisi Avrupa Komisyonu Sözcüsü Gilles Gantelet’in; sonuncusu da Fransa Cumhurbaşkanı Jacques Chirac’ın 2001’de söz konusu sistem ile ilgili olarak yaptığı son derece manidar tespit.
Bu ve başka tespitlerin üzerinde durduğu, 16. yüzyılda yaşamış ünlü İtalyan astronomu Galilei Galileo’dan mülhem Galileo Projesi geçen martta Avrupa Birliği tarafından gerçekleştirilmek üzere onaylandı. Proje, Avrupa Birliği’nin bugüne kadar onay verdiği en kapsamlı, en hırslı, en pahalı ve bugün ilgili konudaki Amerikan tekeline karşı geliştirilecek alternatif sistem olması dolayısıyla çok önemli, dev bir proje...
Onaylanan toplam bütçesi 3,2 milyar Euro olan Galileo Projesi yapılacak ve uzaya yerleştirilecek 30 ileri teknoloji uydusuyla Avrupa Birliği’nin göklerdeki gözü, kulağı olacak. Avrupa Birliği Ulaştırma Temsilcisi Bayan Loyola de Palacio’ya göre proje 150 bin civarında yeni istihdam kapısı açacak ve işler beklendiği gibi giderse 2008 yılından itibaren Avrupalı şirketlere yılda 7 milyar Euro civarında gelir sağlayacak. Avrupa’nın dev şirketleri Airbus, Thales, Eutelsat’ın ve Belçika’daki Avrupa Uzay Merkezi’nin en çok yararlanacağı Galileo Projesi şimdiden söylendiğine göre de Amerikan sisteminden daha hassas ve kesin olacak. Amerikan sisteminbugün 10–20 metrelik bir hassasiyet ve kesinliğe sahipken Galileo hayata geçtiğinde 1 metrelik bir hassasiyet ve kesinlikle Amerikan sisteminin önüne geçecek ve ayrıca kapsama alanı bakımından da Amerikan sistemini çok geride bırakacak... Üstelik en önemli fark olarak Amerikan sisteminin tamamen askerî nitelikli olmasına karşılık Avrupa sistemi tamamen sivil nitelikli olacak.
Amerika’nın kısaca GPS olarak adlandırdığı sistem uzaya yerleştirilen uydularla dünyada yer tespit eden bir sistem. Bu uydulardan alınan sinyallerle elinizde uygun bir donanım olduğu takdirde her türlü yer tespitini yapabiliyorsunuz. Amerika 1983 yılında devreye soktuğu bu sinyal sisteminden herhangi bir kullanım ücreti almıyor; kısacası uygun donanıma sahipseniz GPS’den yararlanma bedava. GPS’den trafik düzeninden havacılığa, denizcilikten bilimsel çalışma ve araştırmalara kadar pek çok alanda faydalanılıyor halen.
Amerika, Galileo Projesi konusunda uzun süredir rahatsız. Rahatsızlığının en önemli kaynağı ise Galileo’nun kendi sisteminin askeri sinyal haberleşmesini bozabileceği ihtimali. Nitekim, Savunma Bakan Yardımcısı Paul Wolfowitz bir ara Avrupa Birliği’ne gönderdiği bir mektupla bu rahatsızlığı açıkça dile getirmişti de...
Ne var ki, Avrupa Birliği bu rahatsızlığın üzerinde fazla durmuyor ve kararlaştırdığı, onayladığı kendi GPS sistemini hayata geçirmek için elinden geleni esirgemiyor, hatta bunun için mesela Çin gibi bir dev ile bu konuda işbirliği yapmaya bile hazırlanıyor. Nitekim, son haberlerde AB’nin projeye resmen katılması için Çin’e resmen davette bulunduğu, Çin’den projenin finansmanı için 200 milyon dolar beklediği, Çin’in de bu konuya olumlu baktığı bildiriliyor.
Galileo Projesi başta da dediğimiz gibi Avrupa Birliği’nin hem teknolojik ve hem de siyasi bakımdan çok önemli bir prestij projesi. Irak Savaşı’ndan sonra bu proje birçok bakımdan Avrupa Birliği için eskisine göre çok daha önemli hale gelmiş bulunuyor. Amerika’nın Irak Savaşı’nı kazanmasında GPS sisteminin ne kadar hayati bir rol oynadığını şöyle bir aklımıza getirdiğimizde Galileo Projesi’nin Avrupa Birliği, Çin ve başkaları için ne kadar önemli olduğu şüphesiz daha iyi anlaşılır.
Galileo Projesi sadece bu bakımdan değil birçok başka bakımdan da önemli. Çin’in bu projede yer alması da... Bizim de bunlardan haberdar olmamız gerekiyor. Öyle değil mi, siz ne dersiniz?
08.05.2003
|